Tonko Maroević Teatar/Akademska scena

  • Scena Trg pjesnika
  • Ponedeljak 10. Jul 2017.
  • Vrijeme 21:00
Tonko MaroevićTonko MaroevićTonko MaroevićTonko MaroevićTonko MaroevićTonko MaroevićTonko Maroević

Tonko Maroević je hrvatski akademik, pjesnik, esejista, prevodilac, istoričar umjetnosti, istraživač savremene umjetnosti, autor brojnih monografija, te likovni i književni kritičar. Diplomirao je komparativnu književnost i istoriju umjetnosti na Filozofskom fakultetu u Zagrebu 1963. godine, gdje je 1976. stekao i titulu doktora nauka odbranom teze „Likovna umjetnost u hrvatskoj knjiženovnosti od moderne do danas“. Bio je potpredsjednik Matice hrvatske i njen urednik za književnost. Dobitnik je brojnih nagrada i priznanja. Od 2011. godine je dopisni član Slovenačke akademije nauka i umjetnosti, a od 2015. inostrani član Crnogorske akademije nauka i umjetnosti.

Objavljene su njegove knjige pjesama: „Primirje“, „Slijepo oko“, „U koži i iz kože“, „Baffonerije“, „Motiv Genoveve“, „Trag roga, ne bez vraga“, „Sonetna struka“, „Četveroručno“, „Black & Light“, „Posvetoljubivo“ i „Drvlje i kamenje“, zbirke kritika i studija: „Polje mogućeg“, „Dike ter hvaljenja“, „Zrcalo adijansko“, „Klik“, „Borgesov čitatelj“, „Napisane slike“, „Slikanje i slikama pregovaranje“, „Družba da mi je“ i „Skladište mješte sklada“. Objavio je i dvadesetak likovnih monografija posvećenih savremenim likvnim stvaraocima – od Bakića do Šuteja.

www.portalanalitika.me

 

“Njegoš je pjesnik u svim aspektima, kovač riječi i novih sintagmi, čovjek koji može poslovične formulacije oblikovati na nov način”, kazao je hrvatski akademik Tonko Maroević, na tribini „Lirsko čitanje Gorskog vijenca“, juče u Crnogorskoj akademiji nauka i umjetnosti.

U svakom svom stihu, prema riječima Maroevića, Petar Drugi Petrović Njegoš uspostavlja unutrašnju napetost dva elementa, kao da se svjetlo i tama trajno bore unutar istog stiha.

Lirika i erotika

Maroević je izlaganje naslovio „Ada šta je nego maštanije”. Objasnio je da mu taj stih iz Gorskog vijenca omogućava slobodno kretanje kroz Njegoševu poetiku.

“Perspektiva lirskog u Gorskom vijencu učinila mi se privlačnom. Ne kažem da je nepoznata, da nije uočena ili vrednovana… Svi znamo da je lirska komponenta odavno uočena, uz epsko i dramsko. Svijet doživljavam lirski, nijesam opterećen istorijskim i didaktičkim obavezama, funkcijom tog djela koje je imalo izrazitu problematsku vrijednost”, kazao je Maroević.

On tvrdi da je jedan od mogućih ulazaka u Njegošev poetski svijet preko lirike i erotike.

Za Njegoša je lirika mogućnost da izađe iz svojih obaveza, svoje socijalne funkcije. Piše kao pjesnik, ali je svjestan da narodu, svijetu, daje stanoviti dokument, program…

“Tekst bih sada oslobodio od te funkcije, ta funkcija je izvršena, djelo je imalo istorijsko mjesto. A danas ga čitamo sa slobodom koju nam upravo poezija omogućava”, rekao je Maroević.

Govoreći neke od najupečatljivijih lirskih pasaža iz Gorskog vijenca, Maroević je ukazao na prisustvo realnog pejzaža, zbivanja u prirodi, atmosferskog, nasuprot ideje čuđenja.

“Recimo, ideja oblaka u Gorskom vijencu je lajtmotiv, koji ima težinu pritiska turske moći. Sa druge strane je taj oblak silno konkretan u pejzažu Lovćena. To je jedna od mogućnosti ulaska u njegov tekst, kroz mjesta gdje se prozire njegov odnos sa realnošću. Ali, u pitanju je realnost koja je podignuta na simbolički nivo i viđena kao svojevrsno čudo”, istakao je Maroević.

Najšire mogućnosti

Gorski vijenac je, prema mišljenju Maroevića, apsolutno remek-djelo. Može se, kaže, tumačiti na razne načine.

“Možda Deretićeva zadnja formulacija da je to svojevrsno enciklopedijsko djelo, otvara najšire mogućnosti i perspektive da se na Gorski vijenac gleda sa svih rakursa, registara izraza, kakve Njegoš upotrebljava”, rekao je Maroević.

Akademik Tonko Maroević je pjesnik, esejist, prevodilac, istoričar umjetnosti, istraživač savremene umjetnosti, autor brojnih monografija, te likovni i književni kritičar. Diplomirao je 1963. godine komparativnu književnost i istoriju umjetnosti na Filozofskom fakultetu u Zagrebu, a titulu doktora nauka stekao je 1976. Bio je i potpredsjednik Matice hrvatske i njen urednik za književnost. Dobitnik je brojnih nagrada i priznanja. Od 2011. godine dopisni je član Slovenačke akademije nauka i umjetnosti, a od 2015. godine inostrani član CANU. Autor je brojnih knjiga.

Predavanje u CANU, Maroević je održao u sklopu programa obilježavanja 170 godina od štampanja Gorskog vijenca.

www.cdm.me

image

Serena Gemez

Follow

About

Lorem ipsum dolor sit amet, consectetuer adipi elit, sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam erat volutpat. sed diam nonummy nibh euismod tincidunt ut laoreet dolore magna aliquam erat volutpat.

NAPOMENA: “Grad teatar” ima isključivo pravo izmjene programa ili učesnika navedenih u programu, tj. otkaza nastupa pravnim ili fizičkim licima sa kojima nije zaključen pisani ugovor do dana nastupa.